Poczucie winy

-

Z pewnością większość z nas doświadczyła przykrego uczucia, jakim jest poczucie winy. Nie jesteśmy idealni. popełniamy błędy. Krzywdzimy ludzi w sposób niezamierzony. Zwykle wtedy pojawia się poczucie winy, a ono ma wiele odcieni. Towarzyszy mu żal, że nie można cofnąć czasu, niedowierzanie, jak mogło do tego dojść? Jak to się stało? Skąd takie decyzje?

Zrozumiał, że jest siedemdziesięcioczteroletnim mężczyzną, który spogląda wstecz na swoje życie i dziwi się, że tak się potoczyło, który czuje nieznośny żal z powodu popełnionych błędów.

Olive powraca, Elizabeth Strout

Czy tak właśnie można to określić? Żal z powodu popełnionych błędów?

Poczucie winy może zniszczyć życie. Odbiera energię do działania, staje się usprawiedliwieniem. Skoro tyle złego się wydarzyło, nie ma sensu nic z tym robić, bo nie da się nic naprawić. I pewnie czasem tak jest, nie da się naprawić, ale może da się zbudować od nowa? Pewnie nie będzie tak samo, może nawet zupełnie inaczej, ale może przynajmnie jest szansa na zadośćuczynienie. 

„Poczucie winy, w którym się utyka to zaprzeczenie sprawczości: Wszystko to moja wina. No ale taki już jestem i nic na to nie poradzę.”

Bogdan de Barbaro

Czując. Rozmowy o emocjach, Agnieszka Jucewicz

Profesor przestrzega, by nie usprawiedliwiać się mówiąc: taki jestem lub taka jestem. To nie wystarczy. Nie naprawi krzywdy, nie przyniesie ukojenia. 

„Poczucie winy to informacja: Zrobiłem źle, która powinna prowadzić do pytania: Jak teraz zrobić dobrze?”

Bogdan de Barbaro

Czując. Rozmowy o emocjach, Agnieszka Jucewicz

Zrobić dobrze czyli naprawić krzywdę, przyjąć na siebie odpowiedzialność, przeprosić, zadośćuczynić.

Nie wiem czy bardziej bolesne jest poczucie winy wobec innych osób, czy żal do samego siebie o złe wybory, decyzje, działania?

- Posłuchaj, Cindy Coombs – powiedziała – na tym świecie nie ma ani jednej cholernej ludzkiej istoty, która by nie dźwigała przez życie kilku złych wspomnień.

Olive powraca, Elizabeth Strout

Nieco dobitniej mówi o tym Małgorzata Rejner:

Wszystkim wypadają trupy z szafy.

Zarówno w kontekście trudnych doświadczeń, jak i popełnionych błędów.

Jedno jest pewne, trzeba żyć dalej. I próbować sobie wybaczyć. Choć wiem, że są sytuacje, w których nie jest to możliwe. Ponosimy konsekwencje, to oczywiste, ale kara dożywocia przewidziana jest tylko dla najcięższych przestępstw, a poczucie winy boli i to bardzo. Może już wystarczy?

Czasem błędy, które trudno sobie wybaczyć, to te z młodości, taki etap, ale

Owoc, który gardzi jakimkolwiek etapem swego wzrostu – nigdy nie dojrzeje.

Antoine de Saint-Exupéry


Kolejna z prac mojej córki M.

Komentarze

  1. Simerapiątek, 15 marca, 2024

    To zdanie jest o mnie "Owoc, który gardzi jakimkolwiek etapem swego wzrostu – nigdy nie dojrzeje"
    Zatrzymałam się w sobie dawno temu,nie umiem sobie wybaczyć jednego wyboru,który niestety niesie konsekwencje.Nie da się tego naprawić,ani zbudowac od nowa :(

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Annaniedziela, 17 marca, 2024

      Czasem jedynym wyjściem, by ruszyć z miejsca jest akceptacja, że to się zdarzyło. Mam nadzieję, że może chociaż pomyślisz o tym inaczej. Przykro mi, że masz za sobą coś tak trudnego.

      Usuń

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Kobieta zawiedziona

-
Obraz
Droga Nieznajoma, jak to się stało, że pewnego dnia obudziłaś się i spostrzegłaś, że jesteś w zupełnie innym miejscu, niż zakładał plan na życie? Twoja sytuacja jest z tych nie do pozazdroszczenia, a Ty częściej smutna i przybita niż uśmiechnięta. Wszystko Cię przygnębia, świat od dawna nie ma barw, bo szarość oczywiście się nie liczy. I Ty Nieznajoma, której nikt nie zauważa albo gorzej, jest ktoś, kto od lat udowadnia Ci, jak mało znaczysz lub jak bardzo jesteś nie dość… A przecież kiedyś się kochaliście. Tylko czy to naprawdę była miłość? Ty Nieznajoma, która żyjesz nie swoim życiem.  Nie swoim, bo nikt nie pyta Cię o zdanie, a Ty już dawno straciłaś głos lub nigdy go nie miałaś. I jeszcze Ty, która właśnie opłakujesz stratę, bo on wybrał inną, na dłużej lub tylko na chwilę, a Ty czytasz właśnie, że zdradził, bo nie znalazł w domu tego, czego potrzebował, że to Twoja wina. Czujesz wstyd, dlatego nikomu nie powiedziałaś, więc i Tobie nikt nie powiedział, że zdradził, bo tak...
Read more »

Wiek dojrzały?

-
Obraz
Całkiem niedawno miałam przyjemność zjeść kolację w towarzystwie mojej przyjaciółki J. Znamy się lat naście i zjadłyśmy razem niejedną kolację, a przy tym niejedną przysłowiową beczkę soli. J. jest starsza ode mnie zaledwie kilka lat i śmiało można powiedzieć, że to ta sama grupa wiekowa, 50 plus. Z niewielką różnicą, w moim przypadku ten plus za kilka miesięcy. Obie dostrzegamy zmiany, jakie dokonały się w nas lub w naszym życiu. Naturalnie nie są to zmiany nagłe, raczej proces, który wspólnie obserwujemy. Dostrzegłyśmy też problemy, które łączą wiele kobiet w tym wieku . W tym , czyli w jakim? Katarzyna Sobczuk w eseju Mała empiria określa go początkiem starości, ale też wiekiem środka, bo to etap, w którym dzieci (o ile je mamy) jeszcze nas potrzebują, a starzejący się rodzice zaczynają nas potrzebować coraz bardziej. I wiek, w którym denerwują nas i młodzi i starzy, co z przymrużeniem oka stwierdza autorka. Niektórzy nazywają go dojrzałym, ale jak wiadomo to tylko nazwa, bo ni...
Read more »

Co ze mną nie tak?

-
Obraz
Szczęście sprzyja lepszym, zwykł mawiać kolega mojego męża, a ja w myśli dodawałam, zwłaszcza tym, którzy pochodzą z rodziny dobrze wykształconych i dość zamożnych ludzi, a do tego odziedziczyli dom po babci. Nie brakuje niestety osób, które bezrefleksyjnie głoszą podobne banały. Na przykład taki Pan W. zrobił karierę i ma się całkiem nieźle, nie wszystko się udało, bo jest po rozwodzie, a jego była żona, nie wiedzieć czemu, oczekuje od niego zrozumienia sytuacji, w jakiej się znalazła. W czasie kiedy on realizował się zawodowo, ona pracowała i wychowała dwójkę wspólnych dzieci. Pan W. uważa, że jej sytuacja jest wyłącznie jej sprawą, bo podobnie jak on mogła robić karierę, przecież jej nie zabraniał. Nie wnikam w powody, dla których Pan W. nie ma ochoty zajmować się problemami byłej żony, bywa różnie i zdecydowanie brakuje mi wiedzy, ale samo podejście W. do problemu wiele o nim mówi. Dla porządku dodam, że sytuację opisałam na podstawie jego relacji, a nie opowieści „roszczeniowej”...
Read more »

Wściekam się

-
Obraz
Wściekam się. Wreszcie. To nie jest dla mnie naturalny stan, jestem grzeczną dziewczynką, tyle że czas, który w moim życiu nastał, powoduje zmiany nastroju, na które chyba nie byłam gotowa. Ich intensywność tylko z pozoru utrudnia życie, bo można je wykorzystać do własnych celów. Na przykład to, że się wściekam, jest znacznie wygodniejsze niż ewentualne użalanie się nad sobą. Wściekam się, kiedy czytam, co kobieta po pięćdziesiątym roku życia powinna i czego nie powinna. Wściekam się z powodu stereotypów dotyczących dojrzałych kobiet. Do białej gorączki doprowadzają mnie infantylne nagłówki: pięćdziesięciolatko łap 50 złotych i biegnij do… Naprawdę? Czy ja się czepiam, czy to brzmi lekceważąco? Dlaczego wciąż pozwalamy, żeby ktoś inny decydował o naszej atrakcyjności? Dlaczego atrakcyjność ma zależeć od opinii z zewnątrz lub ogólnie przyjętego kanonu urody? Dlaczego wciąż to przeżywamy? Może pora skorzystać z zasobów, które mamy i zmienić podejście, bo w końcu, czym jest owa atrak...
Read more »

Kłopoty

-
Obraz
Ostatnie lata obfitują w kłopoty, których nie da się zignorować, bo zmieniają mnie i moje życie. Są zaskakujące, przełomowe i z całą pewnością poważne. Niektóre uporczywie trwają od lat, ale przybierają na mocy, czego ostatecznie należało się spodziewać, choć nie było pewności, w jaki sposób się rozwiną, pewne natomiast było, że nie będzie dobrze. Stąd chyba wrażenie, że rozwiązuję wciąż te same problemy, tylko w nowej odsłonie. Kłopot w tym, że niektóre są nierozwiązywalne, wiszą nad głową, paradoksalnie powodując ból pleców, choć głowa też boli i nie tylko metaforycznie. Nie można przeczekać, wyleżeć, przemilczeć, jak w piosence Kasi Nosowskiej i Bartosza Króla, choć można próbować, a już koniecznie trzeba przepłakać i przejść. Kolejną grupę stanowią problemy wynikające z codzienności, które przybierają raczej formę komplikacji. Gdyby nie wspomniane dwie pierwsze kategorie, byłyby zaledwie uciążliwością, a tak często przytłaczają niewspółmiernie do okoliczności. Co nie stanowi nies...
Read more »

Mężowie i wakacyjna lektura wypoczynkowa

-
Obraz
Rzadko ostatnio sięgam po lekkie książki obyczajowe, bo przeczytałam ich już tyle, że trudno o zaskoczenie. Od czasu do czasu jednak wybieram taką „wypoczynkową” literaturę, zazwyczaj w okresie wakacji lub podczas długich zimowych wieczorów, zwykle zwiedziona pozytywną recenzją albo ciekawą okładką. Poszukuję wtedy czegoś świeżego, lekkiego, a najchętniej również zabawnego. Jestem dość przyziemna, pewnie z tego powodu wolę powieści z choć trochę prawdopodobną fabułą, ale ostatnio tak się złożyło, że w moje czytelnicze ręce wpadły zupełnie nierealne historie. Postanowiłam dać im szansę i dobrze, bo całkiem nieźle się bawiłam, a tylko z pozoru błahe perypetie bohaterów, stanowiły pretekst do rozważań na całkiem poważne tematy. Mężowie Holly Gramazio, jest jedną z tych książek. Lekka opowieść o młodej singielce, która pewnej nocy po powrocie do domu, zastaje w nim mężczyznę, podającego się za jej męża. Wraz z pojawieniem się nieznajomego, w otoczeniu zaszły drobne zmiany, a sama Laure...
Read more »

Co słychać dobrego?

-
Obraz
Zaczęłam sobie uświadamiać, że tym, czego potrzebuję jest dostatecznie dużo dobrych rzeczy. Światło, niebo i balkon były dobre. Koszty życia, Deborah Levy   Bohaterka pewnego serialu mówiła, że nie nad wszystkim można zapanować, zawsze jednak można sprzątnąć w szafie. I to oczywiście prawda, nie na wszystko mamy wpływ. Prawdą jest też, że nawet wtedy, kiedy tkwimy głęboko w czarnej dziurze, przeżywamy słabszy okres lub choćby gorszy humor, wciąż możemy coś dla siebie zrobić, a tym, czego wtedy potrzebujemy najbardziej są pozytywne doświadczenia. Niekoniecznie spektakularne, wyrafinowane czy kosztowne, raczej dość zwyczajne, bezpieczne chwile lub ładne, otulające rzeczy, najchętniej takie, do których mamy dostęp. Mam na myśli wszystko to, co sami możemy siebie podarować.   Już dawno zrozumiałam, że ludzie, choćby nawet najmilsi czy najwrażliwsi nie zawsze będą w stanie zrozumieć, przez co przechodzimy. I nawet jeśli są obok nas, prędzej czy później wrócą do swoich z...
Read more »